PLA vs PETG: Wytrzymałość w praktycznych wydrukach 3D

PLA i PETG to dwa najpopularniejsze materiały do druku 3D wśród hobbystów. Oba są łatwe w druku na drukarkach takich jak Ender 3 czy Prusa Mini, ale zachowują się bardzo różnie pod obciążeniem. PLA jest mocne i sztywne, natomiast PETG jest bardziej odporne na uderzenia i elastyczniejsze. (Uwaga: istnieje PLA+, czyli wzmocniona wersja PLA, ale w tym artykule skupiamy się wyłącznie na standardowym PLA i PETG.)

Wytrzymałość na rozciąganie: sztywność vs elastyczność

PLA zazwyczaj wykazuje większą wytrzymałość na rozciąganie na papierze. Dane producentów podają PLA na poziomie 60–72 MPa, a PETG na poziomie 45–55 MPa. Realne testy laboratoryjne potwierdzają ten trend: próbki PLA osiągają nieco wyższe maksymalne obciążenie przed pęknięciem.

Jednak – i to bardzo ważne — PLA jest kruche. Pęka nagle, bez ostrzeżenia. PETG natomiast rozciąga się znacznie bardziej przed zerwaniem. W wielu testach PETG wydłuża się kilkukrotnie bardziej niż PLA, zanim dojdzie do uszkodzenia.

Podsumowanie:
PLA = wyższa wytrzymałość szczytowa, bardzo sztywne, pęka nagle.
PETG = nieco niższa wytrzymałość szczytowa, bardziej odporne, wygina się zamiast pękać.

Odporność na uderzenia i przyczepność międzywarstwowa

W kategorii odporności na udar PETG zdecydowanie wygrywa. PLA zachowuje się jak szkło: mocne, ale kruche. PETG znacznie lepiej pochłania energię uderzeń. Ma także mocniejsze łączenie warstw, co sprawia, że części PETG rzadziej pękają na liniach warstw.

Jeśli upuścisz część wydrukowaną z PLA, może pęknąć. Jeśli upuścisz część z PETG, zazwyczaj przetrwa lub tylko lekko się odkształci.

Najlepszy wybór do części narażonych na uderzenia: PETG.

Odporność na temperaturę

PLA zaczyna mięknąć przy około 55–60°C. Oznacza to:

  • Nie nadaje się do pozostawienia w nagrzanym samochodzie
  • Deformuje się na zewnątrz w pełnym słońcu
  • Nie sprawdza się przy ciepłych urządzeniach (np. przy grzejnikach)

PETG mięknie dopiero w okolicach 70–80°C, co daje mu wyraźnie większą odporność termiczną. Jest także bardziej odporne na UV niż PLA. PLA na zewnątrz = bardzo krótka żywotność.
PETG na zewnątrz = idealne do elementów ogrodowych, klipsów samochodowych, uchwytów i podobnych części.

Wytrzymałość w praktycznych zastosowaniach

Wytrzymałość na rozciąganie to jedno — praktyczna wytrzymałość w prawdziwych obiektach to zupełnie co innego. Oto jak PLA i PETG wypadają w codziennych wydrukach:

Uchwyty, wsporniki i elementy konstrukcyjne

PETG niemal zawsze sprawdza się lepiej. Ugina się pod obciążeniem i wytrzymuje przeciążenia bez pękania. Elementy PLA są mocne… aż do momentu, gdy nagle pękną.

Haki, klipsy i zawiasy

PETG jest znacznie lepsze. Może wielokrotnie się zginać bez uszkodzeń. PLA ma tendencję do pękania na liniach warstw pod wielokrotnym naprężeniem.

Uchwyty narzędzi, przyrządy i elementy warsztatowe

Oba materiały mogą się sprawdzić, ale:

  • PLA jest lepsze do precyzyjnych, sztywnych przyrządów
  • PETG jest lepsze do części poddawanych siłom lub wibracjom

Części zewnętrzne

PLA nie należy używać na zewnątrz. PETG jest znacznie lepszym wyborem dzięki odporności na UV i temperaturę.

Polecane produkty (gotowe do Amazon.de)

To nie są jeszcze linki afiliacyjne — ale struktura jest gotowa, abyś mógł je podmienić na linki z tagiem partnerskim.

Wnioski

Kiedy wybrać PLA:
✔ Świetna jakość powierzchni
✔ Bardzo łatwy druk
✔ Idealne do prototypów, modeli, przyrządów
✘ Słaba odporność na uderzenia
✘ Mała odporność na ciepło
✘ Nie nadaje się na zewnątrz

Kiedy wybrać PETG:
✔ Mocne, elastyczne, odporne na uderzenia
✔ Lepsza przyczepność międzywarstwowa
✔ Idealne do funkcjonalnych części i zastosowań zewnętrznych
✘ Więcej „stringingu”
✘ Nieco trudniejsze do ustawienia niż PLA

W praktycznych wydrukach funkcjonalnych PETG często przewyższa PLA, mimo że PLA na papierze ma wyższą wytrzymałość na rozciąganie. Do wsporników, haków, zacisków i zastosowań zewnętrznych — PETG jest trwalszym i bezpieczniejszym materiałem.